بحران گازوئیل به‌مراتب جدی‌تر از افزایش قیمت بنزین شده و می‌تواند فشار بیشتری به اقتصاد جهانی وارد کند.

نیویورک‌تایمز در تحلیلی هشدار داده که بحران گازوئیل به‌مراتب جدی‌تر از افزایش قیمت بنزین شده و می‌تواند فشار بیشتری به اقتصاد جهانی وارد کند.

همچنین بخوانید:

ضرورت سه‌نرخی شدن گازوئیل برای مقابله با قاچاق

طبق این گزارش، از زمان آغاز جنگ آمریکا علیه ایران، قیمت گازوئیل حدود ۴۵ درصد رشد کرده؛ در حالی که افزایش قیمت بنزین حدود ۳۵ درصد بوده است. پیش‌بینی‌ها نشان می‌دهد قیمت هر گالن گازوئیل ممکن است به بیش از ۵.۸۰ دلار برسد، در حالی که بنزین حدود ۴.۳۰ دلار خواهد بود.

همچنین بخوانید:

گازوئیل سه نرخی مقدمه افزایش قیمت بنزین است؟

اما مسئله فقط افزایش قیمت نیست. مشکل اصلی به ساختار بازار جهانی سوخت برمی‌گردد. پیش از جنگ، پالایشگاه‌های منطقه خلیج فارس نقش مهمی در تأمین گازوئیل و سوخت جت داشتند و تمرکز آن‌ها بیشتر بر این فرآورده‌ها بود تا بنزین. حالا با کاهش یا توقف صادرات از این منطقه، شکاف بزرگی در عرضه جهانی ایجاد شده که هیچ کشور دیگری توان جبران سریع آن را ندارد.

تحلیلگران انرژی می‌گویند همین کمبود گسترده باعث شده قیمت گازوئیل با سرعت بیشتری افزایش یابد و هم‌زمان بازار سوخت جت و نفت کوره نیز تحت فشار قرار بگیرد.

همچنین بخوانید:

گازوئیل سه نرخی مقدمه افزایش قیمت بنزین است؟

اهمیت گازوئیل فراتر از سوخت خودروهاست؛ این فرآورده ستون فقرات بسیاری از فعالیت‌های اقتصادی است. از ماشین‌آلات کشاورزی و تجهیزات ساختمانی گرفته تا حمل‌ونقل کالا، همگی به گازوئیل وابسته‌اند؛ بنابراین افزایش قیمت آن مستقیماً هزینه تولید و توزیع کالاهایی مثل مواد غذایی، پوشاک و مصالح را بالا می‌برد.

در شرایطی که بسیاری از کشورها درگیر کنترل تورم هستند، ادامه این روند می‌تواند زنجیره تأمین را مختل کرده و موج جدیدی از افزایش قیمت‌ها را در ماه‌های آینده رقم بزند. این بحران نشان می‌دهد آسیب‌پذیری اقتصاد جهانی فقط به نفت خام محدود نیست، بلکه کمبود ظرفیت پالایشی نیز می‌تواند به همان اندازه چالش‌برانگیز باشد.

نیویورک‌تایمز در ادامه هشدار داد که قیمت گازوئیل با افزایش ۴۵ درصدی از زمان آغاز جنگ، به معضلی بزرگتر از بنزین برای اقتصاد جهانی تبدیل شده است؛ چراکه هیچ کشوری قادر به جبران کمبود ناشی از خروج پالایشگاه‌های خلیج فارس از مدار صادرات نیست.
آمریکا و اروپا با بحرانی جدید مواجه شده‌اند که نه در صدر اخبار، بلکه در مخازن سوخت کامیون‌ها و ماشین‌آلات کشاورزی ریشه دارد: بحران گازوئیل.
روزنامه نیویورک‌تایمز در گزارشی از جک اوویگ، خبرنگار ارشد خود در بخش انرژی، پرده از واقعیتی برداشته که سیاستمداران کمتر به آن اشاره می‌کنند. عنوان این گزارش انتخاب هوشمندانه‌ای دارد: چرا گازوئیل به مشکل اقتصادی بسیار بزرگتری نسبت به بنزین تبدیل شده است.
ارقامی که شوک‌آورند
بر اساس داده‌های اداره اطلاعات انرژی آمریکا (EIA)، از زمان آغاز جنگ در ۲۸ فوریه، میانگین قیمت هر گالن گازوئیل حدود ۴۵ درصد افزایش یافته، در حالی که این رقم برای بنزین معمولی ۳۵ درصد بوده است.
پیش‌بینی می‌شود میانگین قیمت گازوئیل در این ماه به بیش از ۵.۸۰ دلار در هر گالن برسد، در مقابل ۴.۳۰ دلار برای بنزین.
اما عددها فقط بخشی از ماجرا هستند. فراتر از ارقام، ساختار پالایشگاه‌های خلیج فارس است که این بحران را به یک معمای لاینحل تبدیل کرده است.
دلاری که هیچ‌کس ندارد
نیویورک‌تایمز به نقل از تحلیلگران تأکید می‌کند که قبل از جنگ، پالایشگاه‌های خلیج فارس برای صادرات طراحی شده بودند؛ با این تفاوت کلیدی که آنها گازوئیل و سوخت جت بسیار بیشتری نسبت به بنزین تولید می‌کردند.
حالا که این حجم عظیم از بازار جهانی خارج شده، سؤال این است که چه کسی جای خالی آن را پر می‌کند؟
هیچ کشور دیگری ظرفیت جبران این ضرر را ندارد
جو دِلارا، استراتژیست انرژی جهانی در رابوبانک، در گفت‌وگو با نیویورک‌تایمز توضیح داد که دقیقاً به همین دلیل است که قیمت گازوئیل بیش از دو برابر می‌شود. شما با کمبود گازوئیل، کمبود سوخت جت و کمبود نفت کوره روبرو هستید.
تأثیری که به بشقاب غذای آمریکایی‌ها می‌رسد
اهمیت گازوئیل فراتر از باک کامیون‌هاست. نیویورک‌تایمز هشدار می‌دهد که این سوخت، چرخ‌های اقتصاد را می‌چرخاند: از تراکتورهای کشاورزی و کمباین‌ها گرفته تا ژنراتورهای صنعتی و ماشین‌آلات ساختمانی.
هر افزایش قیمت گازوئیل به معنای افزایش هزینه حمل غذا، مصالح ساختمانی، پوشاک و تمام کالاهایی است که یک خانواده آمریکایی روزانه به آنها نیاز دارد.
در شرایطی که بانک‌های مرکزی سراسر جهان در حال جنگ با تورم هستند، یک جهش دیگر در قیمت گازوئیل می‌تواند زنجیره تأمین را از مسیر خارج کند و همین ماه‌های آینده، تورم را دوباره به اوج بازگرداند.
بحران گازوئیل فقط یک آمار نیست؛ واقعیتی است که نشان می‌دهد جنگ با ایران، اقتصاد جهانی را نه از مسیر نفت خام که از نقطه‌ضعف پالایشگاهی آن غافلگیر کرده است.

کابوس ۳.۵ میلیون راننده کامیون آمریکایی در پی جنگ ایران
قیمت گازوئیل در کالیفرنیا به رکورد ۷.۷۴ دلار در هر گالن رسید و بیش از ۳.۵ میلیون راننده کامیون را که ۷۰ درصد بار کشور را جابه‌جا می‌کنند، با بحران معیشتی بی‌سابقه‌ای مواجه کرده است.
افزایش بی‌سابقه قیمت گازوئیل در آمریکا، کفش آهنین هزینه‌های سوخت را بر پای صنعت حمل‌ونقل سنگین کرده است. در کالیفرنیا، قیمت هر گالن گازوئیل به ۷.۷۴ دلار رسید که نسبت به ابتدای ژانویه بیش از ۶۰ درصد افزایش نشان می‌دهد.
این جهش قیمت، بیش از ۳.۵ میلیون راننده کامیون را تحت فشار قرار داده است؛ افرادی که نقش شریان اصلی اقتصاد آمریکا را ایفا می‌کنند.
یکی از رانندگان به خبرنگار شین هوا در لس‌آنجلس گفت: «پر کردن باک کامیون نسبت به دو ماه قبل، ۴۰۰ دلار بیشتر شده. با این قیمت‌های گازوئیل، دوران سختی برای همه فرا رسیده است.»
همچنین شبکه تله‌سور گزارش داده که افزایش شدید قیمت گازوئیل بیش از ۳.۵ میلیون راننده کامیون را که بیش از ۷۰ درصد بار کشور را جابه‌جا می‌کنند، تحت فشار قرار داده است.
مدیر انجمن حمل‌ونقل کالیفرنیا هشدار داد که این فشار تنها محدود به رانندگان نمی‌ماند و هزینه نهایی کالاها در فروشگاه‌ها را به طور مستقیم افزایش می‌دهد.
با توجه به اینکه کامیون‌داران مسئول جابه‌جایی بیش از ۷۰ درصد بار کشور هستند، هرگونه افزایش هزینه سوخت بلافاصله به زنجیره تأمین و قیمت مصرف‌کننده نهایی منتقل می‌شود.
تحلیلگران اقتصادی معتقدند تداوم این روند می‌تواند تورم را در ماه‌های آینده مجدداً اوج دهد و معیشت خانواده‌های آمریکایی را با چالش مضاعفی روبه‌رو کند.