بر اساس گزارش مرکز آمار، شاخص تورم کالاهای مصرفی همچنان در حال افزایش است. در حالی که در پایان دولت شهید رئیسی در مرداد 1403 نرخ تورم نقطه به نقطه 31.6 درصد بود، این شاخص در آبان امسال یعنی پانزدهمین ماه فعالیت دولت چهاردهم به 49.4 درصد افزایش پیدا کرده است.
بدین ترتیب تورم نقطه به نقطه نسبت به پایان دولت سیزدهم تاکنون 17.8 واحد درصد بیشتر شده است. این در حالی است که در مدت مشابه در دولت شهید رئیسی (مرداد 1400 – آبان 1401) تورم نقطه به نقطه از 43.7 درصد به 44.9 درصد افزایش یافته بود یعنی فقط 1.2 درصد بیشتر شده بود.
بر اساس اطلاعات مرکز آمار، شتاب تورم مواد غذایی در دولت چهاردهم سریع‌تر از شاخص کل کالاهای مصرفی بوده است. در حالی که در مرداد 1403 نرخ تورم نقطه به نقطه مواد غذایی 24.4 درصد بود در آبان‌ماه امسال این شاخص به 66.2 درصد افزایش پیدا کرده است. به عبارتی تورم نقطه به نقطه مواد غذایی در دولت چهاردهم تاکنون 41.8 واحد درصد بیشتر شده است. این در حالی است که در مدت مشابه در دولت شهید رئیسی تورم مواد غذایی فقط 9.9 درصد بیشتر شده بود؛ آن هم در شرایطی که در آن دولت اثرات تورمی حذف ارز 4200 تومانی هم ایجاد شده بود.

* افزایش شدید قیمت مواد خوراکی در دولت چهاردهم
بررسی قیمت بیش از 50 قلم مواد غذایی که هر ماه مرکز آمار اعلام می‌کند بیانگر آن است که از مرداد 1403 تا آبان 1404 قیمت این اقلام غذایی به طور متوسط 89 درصد بالا رفته است، در حالی که در مدت مشابه در دولت سیزدهم یعنی از مرداد 1400 تا آبان 1401 افزایش قیمت این اقلام به طور متوسط 86 درصد بود.

همچنین بخوانید:

بازخوانی هشدار شدیداللحن سازمان برنامه درباره حذف ارز ترجیحی

تفاوت مهم دو دولت آن است که دولت شهید رئیسی در خرداد 1401 اقدام به حذف رانت ارز 4200 تومانی کرد که به همان خاطر، قیمت مواد غذایی در آن مقطع افزایش پیدا کرد. البته دولت سیزدهم بابت آن اقدام، یارانه نقدی خانوارهای کم‌درآمد (سه دهک اول، دوم و سوم) را 4 برابر و یارانه نقدی سایر خانوارها (دهک چهارم به بالا) را 3 برابر کرد. برای اقشار کم‌درآمد یارانه نقدی هر نفر از حدود 100 هزار تومان به 400 هزار تومان و برای سایر اقشار هم از حدود 100 هزار تومان به 300 هزار تومان افزایش یافت.
بنابراین بخشی از افزایش تورم در یک سال نخست دولت سیزدهم با آن افزایش چشمگیر یارانه نقدی، جبران شد که نتیجه آن هم در شاخص ضریب جینی (معیار شکاف طبقاتی) خود را نشان داد که نزولی شد.
به عنوان مثال اگر یک خانواده 3 نفره را در نظر بگیریم، در مرداد 1400 برای خرید بیش از 50 قلم مواد غذایی پرمصرف باید 2 میلیون و 164 هزار تومان خرج می‌کرد که با حذف ارز 4200 تومانی در اوایل سال 1401 و گرانی‌های ناشی از آن، هزینه خرید همان مواد غذایی در آبان 1401 به 3 میلیون و 580 هزار تومان افزایش یافت؛ اما از طرف دیگر یارانه نقدی خانواده‌های 3 نفره کم‌درآمد در همان دوران 925 هزار تومان و یارانه نقدی خانواده‌های 3 نفره متوسط 625 هزار تومان اضافه شده بود؛ یعنی افزایش یارانه نقدی در دولت سیزدهم برای خانواده‌های متوسط تا 45 درصد گرانی مواد غذایی و برای خانواده‌های کم‌درآمد تا 65 درصد آن را جبران کرده بود.
اما در دولت چهاردهم، با وجود آن که افزایش تورم مواد غذایی بیشتر از دولت سیزدهم بوده و در آبان 1404 نسبت به مرداد 1403 برای خرید بیش از 50 قلم مواد غذایی پرمصرف باید خانواده‌ها 5 میلیون تومان پول بیشتری خرج کنند، اما یارانه نقدی خانوارها هیچ تغییری نکرده یعنی قدرت خرید خانوارها نزول بیشتری کرده است.