موضوع مذاکرات غیرمستقیم ایران و آمریکا وارد مراحل پیچیدهتری شده است. حرفها و شایعات ضد و نقیضی در این بین مطرح میشود که فهم واقعیت ماجرا را دشوار میسازد.
در همین ارتباط، العربیه و برخی رسانههای خارجی از «توقف ۳ ساله غنیسازی» در ایران به عنوان پیشنهاد جدید برای باز کردن گره مذاکرات خبر دادند. اما بقایی، سخنگوی وزارت خارجه، بلافاصله این خبر را تکذیب و تصریح کرد که ادعای توقف سهساله غنیسازی، تخیل نویسنده بوده و مطلقاً صحت ندارد. او همچنین تصریح کرد: توافق موقت با آمریکا تا الان در دستور کار ما نبوده است.
در این بین، اظهارات ترامپ درباره خبرهای خوب احتمالی در ارتباط با مذاکرات هم مورد توجه قرار گرفت. رئیسجمهوری آمریکا، یکشنبه در نیوجرسی در ارتباط با موضوع هستهای به خبرنگاران اعلام کرد: «گفتوگوهای بسیار بسیار خوبی با ایران داشتهایم. نمیدانم در روزهای آینده باید خبر خوبی بدهم یا بد، اما احساس میکنم ممکن است خبر خوبی برایتان داشته باشم.» او مثل دفعات قبل، همزمان به تهدید هم پرداخت و مدعی شد: «واقعا دلم میخواهد چنین اتفاقی رخ دهد، چون دوست ندارم بمبی بیفتد و انسانهای زیادی کشته شوند. واقعا دلم میخواهد چنین اتفاقی رخ دهد و فکر میکنم احتمال خوبی وجود دارد که این اتفاق بیفتد.»
سجاد عابدی، فعال رسانهای حامی دولت نیز به انبوه اخبار ضد و نقیض اشاره کرد و نوشت: «ایران: هیچ مذاکرهای با آمریکا نخواهیم کرد. ترامپ: ایران آماده مذاکره است. ایران: اگر هم مذاکره کنیم غیرمستقیم است. ترامپ: ایران میخواهد مستقیم مذاکره کند. ایران: غنیسازی خط قرمز ماست و مذاکرات بعید است به نتیجه برسد. ترامپ: مذاکرات با ایران به خوبی پیش میرود و خبرهای خوبی در راه است.»
در این بین، اصلاحطلبان به دنبال راضی کردن ترامپ هستند. علی شکوریراد، فعال اصلاحطلب، اظهار کرد: ترامپ که برجام را برهم زده، طبیعتاً دنبال این توافقی بهتر از برجام برای آمریکا است؛ او با این هدف وارد مذاکره شده. ما باید این هدف را بدانیم و بشناسیم و ببینیم که اگر بخواهیم به ترامپ یک امتیاز بدهیم که بتواند بگوید من به توافق بهتری از برجام دست پیدا کردم، ما به ازای آن چه امتیازاتی بگیریم که برای ما هم برد باشد.
از سوی دیگر، رحمان قهرمانپور، فعال رسانهای، سفر ترامپ به منطقه را یادآوری کرد و نوشت: ظاهراً سفر ترامپ به خلیج فارس تأثیر مثبتی بر تدوام مذاکرات از سوی آمریکا داشت. ضرورت حفظ امنیت در خلیج فارس به قصد استمرار سرمایهگذاری کشورهای این منطقه در آمریکا میتواند محاسبات ترامپ را تغییر دهد. اما در تحلیل نهایی باید گفت نفوذ اسرائیل در آمریکا ساختاری و به مراتب بیشتر است.
برخلاف حامیان دولت، برخی رسانهها و کارشناسان درباره نتیجه مذاکرات تردید دارند. نورنیوز نوشت: چرا آمریکا در ۵ دور مذاکره با ایران حتی یک طرح مکتوب ارائه نکرده؟ این نه اهمال، بلکه راهبردی هدفمند برای ایجاد عدم قطعیت، حفظ ابهام، مسئولیتناپذیری، تعیین دلخواه اهداف و همزمان، فعال نگهداشتن «میز مذاکره» در رسانهها برای ایجاد فشار روانی است.
مجید شاکری نیز هشدار داد: با اطلاعات امروز، این مسیر یا به توافق نمیرسد یا به محدودسازی برنامه هستهای (اعم از ذخایر و سطح غنیسازی) در مقابل هیچ (رفع تحریمهای هستهای) میرسد. مگر اینکه ایران نشان دهد میتواند از مذاکرات خارج شود یا اتفاق بزرگی در اقتصاد بینالملل بیفتد (در حد ممکن شدن اخراج پاول!).
اما در این زمینه صحبتهای رئیسجمهور کشورمان هم جلب توجه کرد. پزشکیان گفت: اینجوری نیست اگر آنها نخواهند با ما مذاکره کنند یا اگر بخواهند مثلاً ما را تحریم کنند، ما از گرسنگی خواهیم مرد.
او تأکید کرد: ما راه پیدا خواهیم کرد، برای اینکه راه وجود دارد. نه یک راه، صدها راه وجود دارد برای برونرفت از مشکلات به شرط اینکه ما دست به دست هم بدهیم و اجازه بدهیم نخبگان ما کار کنند.