در آخرین بررسیهای اقتصادی از جنگ آمریکا علیه ایران زیان حداقل 25 میلیارد دلاری برای شرکتها ثبت شده است.
بررسی اقتصادی از تبعات جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران نشان میدهد تاکنون حداقل 25 میلیارد دلار برای شرکتهای سراسر جهان هزینه داشته است – و این هزینه در حال افزایش است.
این گزارش که بر اساس بررسی صورتهای مالی شرکتها از زمان آغاز درگیری توسط شرکتهای فهرست شده در ایالات متحده، اروپا و آسیا، نگاهی هوشیارانه به عواقب اقتصادی این تنش در آینده به صاحبان سرمایه ارائه میدهد.
بر اساس برآوردهای انجامشده کسبوکارها با افزایش شدید قیمت انرژی، زنجیرههای تأمین شکسته و مسیرهای تجاری که توسط ایران در تنگه هرمز مسدود شدهاند، دست و پنجه نرم میکنند.
این تحلیل نشان میدهد حداقل 279 شرکت، جنگ را به عنوان محرکی برای اقدامات دفاعی برای کاهش ضربه مالی، از جمله افزایش قیمت و کاهش تولید، ذکر کردهاند. این در حالی است که برخی دیگر سود سهام یا بازخرید سهام را به حالت تعلیق درآوردهاند، کارکنان خود را به مرخصی اجباری فرستادهاند، هزینههای سوخت را افزایش دادهاند یا به دنبال کمکهای اضطراری دولتی بودهاند.
نکته جالب توجه اینجاست که در بررسی انجامشده تاکید شده این تحول – که جدیدترین مورد از سلسله رویدادهای جهانی آشفتهکننده برای کسبوکارها پس از همهگیری کووید-19 و حمله روسیه به اوکراین است – انتظارات برای بقیه سال را تعدیل کرده و بعید است که توافقی برای پایان دادن به درگیری در راه باشد.
مارک بیتزر، مدیرعامل ویرپول، پس از آنکه پیشبینی کل سال خود را به نصف کاهش داد و سود سهام خود را به حالت تعلیق درآورد، به رویترز گفت: این سطح از رکود صنعت مشابه چیزی است که در طول بحران مالی جهانی مشاهده کردهایم و حتی بالاتر از سایر دورههای رکود است.
به گفته مدیرعامل ویرپول این در حالی است که تحلیلگران میگویند با کند شدن رشد، قدرت قیمتگذاری تضعیف میشود و جذب هزینههای ثابت دشوارتر میشود و حاشیه سود را در سهماهه دوم و پس از آن تهدید میکند. افزایش مداوم قیمتها احتمالاً به تورم دامن میزند و به اعتماد مصرفکننده که از قبل هم شکننده بوده، آسیب میرساند.
بیتزر همچنین معتقد است مصرفکنندگان از جایگزینی محصولات خودداری میکنند و به جای تعمیر آنها، آنها را تعمیر میکنند.
در گزارش یادشده آمده البته این تولیدکننده لوازم خانگی تنها نیست و شرکتهایی از جمله تویوتا در مورد افزایش تلفات ناشی از این درگیری که وارد سومین ماه خود میشود، هشدار دادهاند.
مسدود شدن تنگه هرمز – مهمترین گلوگاه انرژی جهان – توسط ایران، قیمت نفت را به بالای 100 دلار در هر بشکه رسانده است که بیش از 50 درصد بیشتر از قبل از جنگ است. این بسته شدن تنگه باعث افزایش هزینههای حملونقل، کاهش عرضه مواد اولیه و قطع مسیرهای تجاری حیاتی برای جریان کالاها شده است. عرضه کود، هلیوم، آلومینیوم، پلیاتیلن و سایر نهادههای کلیدی آسیبدیده است.
نکته جالب توجه اینجاست که در گزارش مذکور یکپنجم شرکتهای مورد بررسی – که همه چیز را از لوازم آرایشی گرفته تا لاستیک و مواد شوینده، تا اپراتورهای کروز و خطوط هوایی تولید میکنند – به دلیل جنگ متحمل ضرر مالی شدهاند.
این در حالی است که اکثر آنها در بریتانیا و اروپا مستقر بودند، جایی که هزینههای انرژی از قبل افزایش یافته بود، در حالی که تقریباً یکسوم آنها از آسیا بودند که نشاندهنده وابستگی عمیق این مناطق به نفت و فرآوردههای سوختی خاورمیانه است.
از سوی دیگر برای روشن شدن موضوع، صدها شرکت تا اکتبر سال گذشته بیش از 35 میلیارد دلار هزینه ناشی از تعرفههای 2025 دونالد ترامپ، رئیسجمهور ایالات متحده، را گزارش کرده بودند که موضوع تنشهای اخیر در تنگه هرمز مطرح شد و روند زیان آنها را همچنان در مدار صعودی قرار داد.
البته لازم بهیادآوری است که بر اساس آمارهای به دست آمده با در نظر گرفتن اینکه تنشهای اخیر در منطقه خلیج فارس عاملی برای افزایش دو برابری قیمت سوخت جت بوده و خطوط هوایی با نزدیک به 15 میلیارد دلار، بیشترین سهم از هزینههای کمی مربوط به جنگ را به خود اختصاص دادهاند.
کارشناسان و تهیهکنندگان گزارش موردنظر معتقدند با ادامه این تنگنا، شرکتهای بیشتری از صنایع دیگر زنگ خطر را به صدا درمیآورند. تویوتای ژاپن نسبت به ضرر 4.3 میلیارد دلاری هشدار داد، در حالی که P&G ضرر 1 میلیارد دلاری سود پس از کسر مالیات را تخمین زد.
از سوی دیگر بر اساس گزارش یادشده شرکتهایی که از ادامه تنشهای اخیر در خلیج فارس متضرر شدهاند تنها محدود به صنعت نیست و در بخش غذا نیز روند منفی کاملاً مشهود است به صورتی که مکدونالد، غول فستفود، اوایل این ماه اعلام کرد که انتظار دارد تورم هزینه بلندمدت بالاتری را به دلیل اختلالات مداوم زنجیره تأمین تجربه کند، نوعی ارزیابی که تا همین اواخر محدود به گزارشهای درآمدی صنعتی بود.
کریس کمپچینسکی، مدیرعامل مکدونالد، گفت که افزایش قیمت سوخت به تقاضای مصرفکنندگان کمدرآمد آسیب میرساند و افزود: افزایش قیمت بنزین مشکل اصلی است که اکنون شاهد آن هستیم.
نزدیک به 40 شرکت در صنایع صنعتی، شیمیایی و مواد اعلام کردهاند که به دلیل مواجهه با عرضه پتروشیمی خاورمیانه، قیمتهای خود را افزایش خواهند داد.
مارک ارسگ، مدیر ارشد مالی نیوول برندز، اوایل این ماه گفت که هر 5 دلار افزایش قیمت نفت در هر بشکه، حدود 5 میلیون دلار به هزینهها میافزاید.
شرکت لاستیکسازی آلمانی کانتیننتال، به دلیل افزایش قیمت نفت که باعث گرانتر شدن مواد اولیه میشود، انتظار دارد که از سهماهه دوم حداقل 100 میلیون یورو (117 میلیون دلار) ضرر کند.
رولند ولزباخر، مدیر اجرایی کانتیننتال، اوایل این ماه گفت: سه تا چهار ماه طول میکشد تا بر صورت سود و زیان شرکت تأثیر بگذارد و اکنون براین باور است که احتمالاً در اواخر سهماهه دوم به ما ضربه میزند و سپس در نیمه دوم به طور کامل خود را نشان خواهد داد.