مذاکرات برجام در دولت حسن روحانی با هدف رفع همه تحریمهای اقتصادی علیه ایران انجام شد و در سال ۱۳۹۴ به امضا رسید اما در همان ماههای اول هم مشخص شد آمریکا قصدی برای اجرای برجام ندارد و متاسفانه دولت حسن روحانی یکطرفه همه تعهدات ایران برای کاهش غنیسازی و بتنریزی رآکتور اراک را انجام داد و دست ایران را در پوست گردو گذاشت.
از سال ۱۳۹۷ هم آمریکا رسما از برجام خارج شد و همه تحریمهایی که قرار بود با برجام لغو شوند را دوباره احیا کرد و طی ۷ سال اخیر صدها تحریم جدید را هم وضع و اجرا کرده است. تا پیش از این فقط تحریمهای ذیل قطعنامههای شورای امنیت سازمان ملل متحد اسما و به لحاظ حقوقی اجرا نشده بود که با اجرای مکانیسم ماشه، آنها هم اجرا میشود.
بنابراین هماکنون میتوان گفت که برجام یک پدیده سیاسی مُرده است و ضروری است نتایج اقتصادی آن مورد ارزیابی قرار گیرد. بدین منظور شاخصهای اقتصادی ۱۰ سال دوره اجرای برجام (۱۳۹۴ تا ۱۴۰۴) را با ۱۰ سال قبل آن خصوصا دولتهای نهم و دهم مقایسه کردیم چراکه اصلاحطلبان در دولتهای روحانی و پزشکیان مدعی بودند و هستند که دولت احمدینژاد عامل وضع تحریمهای ذیل قطعنامههای شورای امنیت سازمان ملل متحد بود.
اکنون باید دید در ۱۰ سالی که برجام بدون تحریمهای ذیل قطعنامههای شورای امنیت سازمان ملل متحد اجرا شد با دوران دولت احمدینژاد که تحریمهای ذیل قطعنامههای شورای امنیت سازمان ملل متحد اجرا میشد چه تفاوتی دارد؟