صولت مرتضوی،‌ وزیر کار دولت سیزدهم در نامه ‌ای به مسعود پزشکیان ضمن تشریح خدمات حمایتی انجام ‌شده در قالب طرح کالابرگ الکترونیکی و بهبود معیشت اقشار کم‌ درآمد، خواستار آن شد که این طرح بزرگ، قربانی بازی ‌های سیاسی نشود.
مرتضوی خاطرنشان کرده که در دولت سیزدهم بیش از ۸۰ درصد مردم از طرح کالابرگ استقبال کردند و این طرح سبب کاهش شدید شکاف طبقاتی در کشور شده است. این طرح به عنوان عظم‌ ترین طرح اعتباری کشور، بیش از ۷۰ درصد جمعیت کشور (معادل ۶۱ میلیون نفر) را در هفت دهک تحت پوشش قرار داد.
لازم به ذکر است با شروع به کار دولت چهاردهم، طرح کالابرگ کنار گذاشته شد اما اخیرا محمدباقر قالیباف رئیس قوه مقننه و پزشکیان رئیس قوه مجریه بر اجرای مجدد آن تاکید کرده ‌اند.
متن نامه صولت مرتضوی در ادامه می ‌آید.
بسمه تعالی
جناب آقای دکتر مسعود پزشکیان
ریاست محترم جمهوری اسلامی ایران
سلام علیکم
احتراما همانگونه که استحضار دارید وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی یک دستگاه اجرایی بزرگ اقتصادی-اجتماعی، با جامعه مخاطب چند ده میلیون است که وظیفه دارد بر محور عدالت، رشد اقتصادی را با توسعه معیشت و رفاه عمومی توام سازد. تمامی برنامه ‌ها و اقدامات و اولویت‌ های این وزراتخانه در دولت شهید رئیسی (ره) در چارچوب این رویکرد انجام پذیرفته است.
حتما استحضار دارید برابر گزارش رسمی مرکز آمار ایران، میزان کالری مصرفی کشور در فاصله سال‌ های ۱۳۹۰ تا ۱۴۰۰ از بیش از ۲۶۰۰ کالری به کمتر از ۲۱۰۰ کالری کاهش یافته بود.
بدیهی بود که در ابتدای دولت شهید آیت ‌الله ‌رئیسی (ره)، یکی از اصلی ‌ترین راهبردهای دولت علی رغم تمام تنگناهای اعتباری موجود، توجه ویژه به معیشت عمومی باشد.
البته قانون بودجه سال ۱۴۰۱ مجلس نیز موید موضوع و تاکیدی بر ضرورت ایجاد سازوکاری متقن و کامل برای انجام این مأمویت بسیار مهم و کلان کشوری بود و از آنجایی که انجام این مأموریت به وزارت تعاون، کار و رفاه محول شده بود، تکلیف مذکور به‌ عنوان اصلی‌ ترین کار ویژه این وزارتخانه در دستور کار قرار گرفت.
به لطف خدا و تلاش ‌های جهادی همکارانم در وزارتخانه (که بر خود لازم می ‌دانم از ایشان تقدیر و تشکر ویژه داشته باشم) طی کمتر از یک سال و با کمترین هزینه و بهره ‌گیری از ظرفیت‌ های موجود داخلی و خارج از وزارتخانه، بزرگترین سامانه اعتباری کشور ایجاد شد.
این سامانه به گونه ‌ای طراحی شد که علاوه بر طرح کالابرگ و سایر طرح‌ های معیشتی مکمل، بتواند به شبکه‌ ای وسیع برای ارائه خدمات اعتباری در حوزه‌ های مختلف نظیر ورزش، فرهنگ، بهداشت و درمان، تفریح و… تبدیل شود.
جناب آقای دکتر پزشکیان،
آنچه شما الان در اختیار دارید، شبکه‌ ای وسیع است که شامل ۲۳۰ هزار فروشگاه (اعم از فروشگاه‌ های زنجیره‌ ای بزرگ، فروشگاه‌ های اینترنتی معتبر و تعاونی‌ های شهری و روستایی می ‌شود. که براساس تدبیری هوشمندانه بهم متصل گردیده‌ اند.
این شبکه براساس تدبیری هوشمندانه، امکان اتصال خریداران، فروشندگان، مراکز خرید الکترونیکی، ارائه ‌دهندگان خدمات الکترونیک، بانک عامل و شرکت مجری را فراهم کرده و فرآیندی به غایت آسان برای خرید ایجاد کرده است.
سهولت در خرید به‌ گونه‌ ای است که هر خریدار می تواند به سادگی فروشگاه‌ های نزدیک را مشاهده کرده و همزمان از حداقل ۱۱ خدمت کاربردی دیگر بهره‌ مند شود.
برخی از مهمترین اقدامات دولت شهید ‌رئیسی (ره) در قالب این طرح عبارتند از:
طرح بزرگ کالابرگ الکترونیکی
این طرح به عنوان عظم ‌ترین طرح اعتباری کشور، بیش از ۷۰ درصد جمعیت کشور (معادل ۶۱ میلیون نفر) را در هفت دهک تحت پوشش قرار داد.
این طرح بنا بر گزارش‌ های نهادهای نظارتی یکی از بهترین و کارآمدترین طرح‌ های ملی محسوب می ‌شود.
از جمله نتایج آن،
افزایش کالری مصرف خانوارها تا ۲۳۰۰ کالری
مقابله با تورم
ارتقای امنیت غذایی
رونق چرخه خرید و فروش کالا
در این زمینه می‌ توان به نامه دبیر انجمن فراورده‌ های لبنی کشور اشاره کرد که از تاثیر مثبت کالابرگ بر رونق فروش لبنیات و خروج این صنعت از بحران یاد کرده است.
طرح کودکان نیازمند امنیت غذایی
این طرح کودکان نیازمند امنیت غذایی را در دهک‌ های پایین (دهک یکم در هشت استان) تحت پوشش قرار می ‌داد. این کودکان (۶ تا ۵۹ ماه) که در مراحل حیاتی رشد مغزی قرار داشتند، نیازمند تغذیه مضاعف بودند.
در این طرح بیش از ۱۳۵ هزار کودک توسط وزارت بهداشت شناسایی شدند.
برای دهک‌ های یک تا پنج، مبلغ یک میلیون تومان و برای دهک‌ های شش و هفت مبلغ ششصد هزار تومان در نظر گرفته شد.
خرید این اقلام از طریق سامانه اعتباری(کالابرگ) و با نظارت کامل وزارت بهداشت و وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی انجام شد.
طرح مادران دارای کودک شیرخوار
این طرح مادران واجد شرایط دارای کودک زیر دو سال را در دهک‌ های پایین شناسایی و تحت پوش قرار داد.
در مراحل اول تا سوم، ۲۴ هزار مادر تحت پوشش قرار گرفتند و ماهیانه ۴۰۰ هزار تومان اعتبار دریافت کردند.
مرحله چهارم با جدید دولت شهید رئیسی (ره)، تعداد مادران تحت پوشش به یک میلیون نفر افزایش یافت (با مبلغ ماهیانه ۶۰۰ هزار تومان)
در پایان، ذکر تنها چند شاخص آنهم از طرح “فجرانه” می‌ تواند در درک اثر بخشی این اقدامات مفید باشد. حتما استحضار دارید که در طرح فجرانه و صرفا ظرف سه ماه، دولت شهید ‌رئیسی (ره) بالغ بر ۳۰ هزار میلیارد تومان اعتبار به این طرح تخصیص داد و از آنجایی که این مبلغ به‌ صورت اهرم اعتباری عمل می کرد، آورده مردم نزدیک به سه برابر مبلغ مذکور بالغ می ‌گردید، یعنی سر جمع، مبلغی نزدیک به ۱۲۰ هزار میلیارد تومان آورده نقدی مردم و دولت (آن هم برای خرید ۱۱ قلم اساسی)به عنوان اعتبار طرح تخصیص شد.
پس دور از ذهن نیست که این حجم از خرید را (آن هم ظرف سه ماه) بزرگترین خرید متمرکز کشور در چند دهه اخیر قلمداد نماییم چرا که بر اساس این خرید، بالغ بر ۱۷۱ میلیون بسته کامل غذایی با حجم بیش از یک میلیون ۷۰۰ هزار تن کالا در بین مردم توزیع شد، که قطعا در دهه‌ های اخیر بدیلی نداشته است (البته با سهل ‌ترین روش خرید و بدون ایجاد صف).
از دیگر اثرات طرح، کاهش تورم در سه ماهه آخر۱۴۰۲ و سه ماهه نخست ۱۴۰۳ بهبود ضریب جینی براساس گزارش بانک جهانی بوده است. همچنین رونق تولید و ایجاد اشتغال که یکی از عوامل کاهش بیکاری از ۶/۸ در سال ۱۴۰۲به ۵/۷ درصد در سال ۱۴۰۳ از دیگر آثار مثبت طرح بوده است.
جناب دکتر پزشکیان، با عنایت به توضیحات فوق و اطلاعی که از ابعاد نرم ‌افزاری و سخت‌ افزاری طرح دارم اعلام می‌ دارم که زیرساخت‌ های موجود آماده پذیرش هر طرح اعتباری خصوصا طرح کالابرگ می باشد که با در نظر گرفتن تورم فعلی و ضرورت توجه به اقشار آسیب پذیر، چاره‌ ای جز اجرای مجددا آن نمی ‌باشد. اگرچه برابر قانون و واقعیت های موجود معیشتی، این مسیر (یعنی توجه ویژه به سفره مردم) مسیری محتوم برای دولت چهاردهم خواهد بود و مفرّی از آن نیست.
لذا ضمن اعلام آمادگی خود و به نیابت از جانب تمام دست اندرکاران این طرح معظم پیشنهادات ذیل را اعلام می‌ دارم:
الف) به هیچ وجه نبایستی اجازه دهید که به این سازه و ساختار بزرگ اعتباری کشور آسیب وارد شود و یا به دلیل بی توجهی و برخی کج اندیشی ‌های سیاسی و یا تشکیلاتی مستهلک شود .
ب) از نقاط برجسته و قدرتمند طرح کالابرگ، فراگیری طرح شامل دهک‌ های یک تا هفت بوده است لذا اگر سیاستی مبنی بر کاهش در تعداد نفرات و یا تعداد دهک ها می‌ باشد، به دلیل ضرورت توجه به کلیت معیشت مردم و امنیت غذایی ایشان هر نوع تغییری لازم است با تحلیلی کامل انجام پذیرد تا به دلیل مضایق مالی و اعتباری دولت، حقی از مردم شریف‌مان خصوصا محرومین ضایع نشود.
ج) از آنجایی که از اصلی ‌ترین مختصات این طرح، سادگی در خرید، روانی تسویه حساب با فروشگاه‌ ها، و ارائه‌ دهندگان خدمات الکترونیک و هزینه بسیار اندک آن بوده است، لذا هر نوع تغییر در فرآیند تجربه شده طرح و یا مجریان و کارشناسان اصلی اگر بدون مطالعه مکفی صورت پذیرد، می ‌تواند خسارت جبران ناپذیری را به فرآیندهای اصلی آن را وارد نماید.
د) با عنایت به اینکه استقبال از این طرح، در کل بیش از ۸۲ درصد و برای سه دهک اول بالغ بر ۸۹ درصد بوده که نشان‌دهنده استقبال بالای مردم و مهمتر درک صحیح روش های خرید توسط ایشان بوده است، لذا پیچیده کردن روش ‌های خرید و یا ایجاد سطح‌بندی‌ های جدید باعث سردرگمی مردم خواهد گردید، که قطعا به‌صلاح نخواهد بود. شایان ذکر است کارشناسان امر در طرح های سه گانه پیش ‌گفته آمادگی کامل برای ارائه مشاوره های کارشناسی به منظور تأمین منابع و کیفیت ارائه طرح مذکور را دارند.
علاوه بر دستاوردهای فوق، خاطر نشان می ‌کنم که در دولت شهید رئیسی (ره)، پرداخت مستمری به مددجویان تحت پوشش کمیته امداد امام خمینی (ره) حدود ۳ برابر افزایش یافت و در سال ۱۴۰۲، خودکفایی ۱۰۰ هزار خانواده تحت پوشش محقق و برای بیش از ۲۶۰ هزار مددجو شغل ایجاد شد. از سوی دیگر، بالغ بر ۶۰۰ هزار نفر در دولت‌ های گذشته در نوبت دریافت خدمات سازمان بهزیستی قرار داشتند که در دولت شهید رئیسی (ره) همه متقاضیان خدمات دریافت کردند و پشت نوبت دریافت خدمت حذف شد، به طوری که با برقراری مستمری بیش از ۳۰۰ هزار خانوار از بین جامعه هدف واجد شرایط دریافت مستمری پایه، صف انتظار برداشته شد.
در پایان ضمن آرزوی موفقیت برای جنابعالی و تمامی خدمت گزاران واقعی به نظام و مردم شریف ایران اسلامی، مجددا آمادگی طراحان و مجریان طرح های مذکور را برای هر چه اجرای دقیق تر این طرح اعلام می ‌دارم.