بسیاری از کارشناسان براین باورند که اکنون در تأمین ۹۰ تا ۹۵ درصد گوشت قرمز کشور خودکفا هستیم که طی ۲ تا ۳ سال آینده با تاکید وزیر جهاد و اتخاذ برخی سیاستها به خودکفایی ۱۰۰ درصد میرسیم.
بنابر آمار سالانه یک میلیون تا یک میلیون و ۱۰۰ هزارتن گوشت قرمز مورد نیاز کشور است که در شرایط کنونی ۱۰ درصد کسری نیاز کشور از طریق واردات تأمین میشود که بسیاری از مسئولان به دنبال آن هستند تا ظرف سالهای آتی با رسیدن به خودکفایی ۱۰۰ درصد، واردات را متوقف کنند.
طاهری یگانه مشاور وزیر جهاد در امور پرورش دام و تولیدات دامی با اشاره به اولویت وزارت جهاد در خودکفایی تولید گوشت قرمز گفت: کشور ایران در تولید ۹۰ تا ۹۵ درصد گوشت قرمز خودکفاست و حدود ۱۰ تا ۱۲ درصد بسته به شرایط سال نگرانیهایی برای تولید داریم که با برنامهریزی مناسب طی ۳ تا ۴ سال آینده کسری در داخل تولید و تأمین میشود.
به گفته وی، اکنون ۴۳ تا ۴۴ درصد گوشت قرمز کشور از گوسفند و بز و ۵۴ تا ۵۶ درصد از بخش دام سنگین تأمین میشود که براین اساس ۵۴۰ هزارتن گوشت گوساله تولید میشود که سالانه ۱۰ تا ۱۵ هزارتن افزایش تولید اتفاق میافتد و در ارتباط با بخش گوسفند و بز ظرفیت ۴۰۰ تا ۴۱۰ هزارتن در سال دارد که این ظرفیت تا ۴ سال آینده به بیش از ۱۲۰ هزارتن افزایش تولید منجر میشود.
یگانه ادامه داد: کشور ما بیش از ۷۵ درصد سطح کشور تحت تأثیر اقلیم خشک و تنشهای آبی است که گوشت تولیدی در حوزه دام سبک به دلیل دوره خشکسالی در برخی سالها دچار مشکلاتی خواهد بود که برنامهریزیهای لازم انجام شده، اما سرعت برنامهریزیها برای اینکه دام به مرحله زاد و ولد برسد دوره ۱.۵ تا ۲ ساله است که زمان به راست، اما استمرار این برنامه منجر به تأمین یک میلیون و ۱۵۰ هزارتن گوشت مورد نیاز طی ۴ تا ۵ سال آینده به طور کامل به خودکفایی میرسیم.
مشاور وزیر جهاد در امور تولیدات دامی گفت: تمرکز برنامه وزارت جهاد بر حمایت از واحدهای خرد و تأمین سرمایه در گردش، نهاده مورد نیاز و برطرف کردن مسائل و مشکلات آنهاست و واحدهای خرد برای تولید اقتصادی باید دام مورد نیاز در اختیار داشته باشند که با برنامههای اصلاح نژادی که در طول ۱۰ تا ۱۵ سال گذشته اساس آن چیده شد، به جمعیت میرسیم که با افزایش راندمان تولید مثل بالاتر از لحاظ بره گیری و تولید شیر روبرو هستیم.گفتنی است نزدیک یک میلیون و ۵۰۰ هزار رأس دام پرتولید ایجاد شد که به سقف ۴ تا ۵ میلیون رأس باید برسد.
اخیراً نوری قزلجه وزیر جهاد کشاورزی خودکفایی در تولید و تأمین ۱۰۰ درصد گوشت مورد نیاز کشور را از جمله برنامههای آتی وزارت جهاد عنوان و بر نقش مهم مرکز اصلاح نژاد دام در تحقق تولید اهداف تاکید کرد.
البته این پایان ماجرا نیست چراکه برخی کارشناسان تحقق خودکفایی گوشت قرمز را بیش از آنکه ناشی از افزایش تولید و بهرهوری باشد، ناشی از کاهش سرانه مصرف در سالهای اخیر و معلول عدم امکان خرید عامه مردم و تقاضای اقشار ثروتمند و دهکهای بالایی جامعه به عنوان یک کالای لوکس و نه مهمترین منبع پروتئین افراد میدانند، درحالیکه برخی مسئولان اتحادیه و تشکلهای تولیدی اذعان میکنند که خودکفایی گوشت قرمز با سرانه مصرف قبل برای سالهای آتی برنامهریزیشده است.
خودکفایی تولید گوشت قرمز مستلزم استفاده از علوفههای کم آب است
افشین صدر دادرس مدیرعامل اتحادیه دام سبک گفت: خودکفایی گوشت قرمز از این جهت که مصرف گوشت قرمز را به سنوات قبل برسانیم، امکانپذیر است، اما الزاماتی دارد که تنها مشمول برنامههای فنی معاونت امور دام نیست.
به گفته وی، خودکفایی گوشت قرمز ۲ بخش دارد که یک بخش آن مشمول دستورالعملهای فنی روش تغذیه، افزایش بهبود تولید راندمان مثل، مدیریت تولید مثل، مدیریت تغذیه و بهبود مدیریت بهداشت در گلههاست که معاونت امور دام اقدامات و دستورالعملهای لازم در این خصوص را انجام میدهد، اما شرط لازم دیگر این است که از این دستورالعملهای فنی پشتیبانی شود که براین اساس یکی از الزامات تأمین نهادههای دامی مورد نیاز است.
صدر دادرس ادامه داد: اگر نهادههای مورد نیاز تأمین نشود، مسلماً خودکفایی امکانپذیر نیست و دستورالعملهای فنی معاونت امور دام به نتیجه نمیرسد.دامدار وقتی دستورالعملها را رعایت میکند و دام ۲ یا چندقلو میشود، اما سپس نهاده مورد نیاز ندارد، بیتردید تمام سرمایهگذاری از بین میرود.
مدیرعامل اتحادیه دام سبک با بیان اینکه خودکفایی تولید گوشت قرمز مستلزم استفاده از علوفه است، افزود: با توجه به شرایط خشک و نیمهخشک کشور، علوفه رایج مورداستفاده یونجه است که مصرف آب بالایی دارد، از این رو علوفههای کم آب شناسایی شد که معاونت بازرگانی وزارت جهاد باید همکاری کند و در خصوص تأمین علوفه کم آب بر معاونت امور زراعت متناسب با اقلیم هر استان باید شناسایی و کشت این علوفهها ترویج شود.گفتنی است سازمان تحقیقات و آموزش علوفههای کم آب بین کشاورزان را ترویج کنند.
به گفته وی، رسیدن به خودکفایی گوشت قرمز امکانپذیر است، اما دیگر معاونتها باید به کمک معاونت امور دام بیاید، در غیر این صورت به نتیجهای نخواهد رسید.
گفتنی است طبق آمار گمرک سال گذشته ۲۲۸ هزارتن گوشت با ارزش یک میلیارد و ۳۰۰ میلیون دلار به منظور تنظیم بازار وارد شد که متاسفانه در طول سال شاهد نابه سامانی و التهاب بازار بودیم، درحالیکه بسیاری از کارشناسان صنعت دامپروری اذعان میکنند که اگر همین میزان ارزی که به واردات گوشت و حمایت از دامدار خارجی میدهند، به تولید داخل اختصاص دهند، قادریم علاوه بر تأمین ۱۰۰ درصدی گوشت قرمز مورد نیاز کشور به صادرکننده دام به بازارهای هدف تبدیل شویم.
پتانسیل خودکفایی گوشت قرمز مشروط به حمایت از تولید داخل
در ادامه جواد آزاد نایب رئیس کمیسیون کشاورزی اتاق تعاون گفت: بنابر آمار سال گذشته ۹۲۳ هزارتن گوشت قرمز در کشور تولید شد که براین اساس ۱۰ درصد کسری نیاز کشور از طریق واردات تأمین میشود.
وی با بیان اینکه نیازی به واردات گوشت قرمز نداریم، افزود: با حمایت از تولید داخل و اجرای تولید قراردادی، ظرف چند سال نه تنها امکان تأمین ۱۰ تا ۱۵ درصد کسری نیاز کشور وجود دارد، بلکه میتوان صادرکننده بود.
آزاد با بیان اینکه مافیای واردات به دنبال واردات گوشت هستند، گفت: اگر دولت برای تنظیم بازار به دنبال واردات است در مقابل باید اجازه صادرات بدهد، کما اینکه در شرایط کنونی با انباشتگی دام سنگین، صادرکننده خواهیم بود و با حمایت و پشتیبانی صادرکننده دام سبک خواهیم شد.
وی با بیان اینکه پتانسیل خودکفایی گوشت قرمز در کشور وجود دارد، تصریح کرد: با حمایت دولت از تولید داخل، امکان تأمین ۱۰ درصد کسری نیاز کشور وجود دارد.
رصد قیمتهای بازار در دو ماه گذشته حکایت از افزایش ۱۰ تا ۱۵ درصدی گوشت قرمز دارد که این امر نگرانیهای در خصوص کاهش یا حذف کلی گوشت از سبد غذایی دهکهای پایین جامعه را به همراه دارد، از این رو دستیابی به خودکفایی گوشت قرمز و حمایت دولت برای تولید گوشت ارزان و اتخاذ برخی سیاستهای حمایتی میتواند به افزایش سرانه مصرف کمک کند.