بازار جهانی نفت در ماه‌های نخست انسداد تنگه هرمز با استفاده از ذخایر انباشته، آزادسازی نفت اضطراری، کاهش مصرف و انتقال بخشی از صادرات به مسیرهای جایگزین، از شکل‌گیری بحران اقتصادی گسترده جلوگیری کرد. اما حدود سه‌چهارم برنامه آزادسازی ۴۰۰ میلیون بشکه‌ای کشورهای عضو آژانس بین‌المللی انرژی اجرا شده و مازاد ذخایر تجاری پیش از جنگ، که بیش از ۸ میلیارد بشکه گزارش شده بود نیز تا حد زیادی مصرف شده است. بر اساس گزارش فایننشال تایمز، برآوردها نشان می‌دهد پس از احتساب کاهش تقاضا و عرضه‌های جایگزین، همچنان روزانه ۱.۵ تا ۳.۵ میلیون بشکه کمبود باقی می‌ماند؛ شکافی که با افزایش محدود تردد هرمز قابل جبران است، اما در صورت ادامه انسداد، فشار آن به بازار سوخت و اقتصاد جهانی منتقل خواهد شد.
بازار جهانی نفت در نخستین دور انسداد هرمز از ذخایری استفاده کرد که طی یک سال فراوانی عرضه شکل گرفته بود. پیش از جنگ حدود ۸.۲ میلیارد بشکه نفت در مخازن، ذخایر راهبردی و محموله‌های روی آب وجود داشت و همین پشتوانه، فرصت سازگاری با بزرگ‌ترین اختلال عرضه تاریخ بازار نفت را فراهم کرد.
انسداد دوباره تنگه در شرایط متفاوتی رخ داده است. افزایش موقت عبور کشتی‌ها پس از توافق پیشین، بخشی از ذخایر انباشته کشورهای حاشیه خلیج فارس را روانه بازار کرد، اما ازسرگیری درگیری بار دیگر این جریان را متوقف کرده است. معامله‌گران اکنون با بازاری روبه‌رو هستند که بخش بزرگی از سپرهای اولیه خود را مصرف کرده و امکان تکرار واکنش ماه‌های گذشته در آن محدودتر شده است.

ذخایر، کاهش مصرف و مسیرهای جایگزین
کشورهای عضو آژانس بین‌المللی انرژی در ماه مارس آزادسازی بی‌سابقه ۴۰۰ میلیون بشکه از ذخایر اضطراری را آغاز کردند. تا میانه ژوئیه نزدیک به سه‌چهارم این مقدار وارد بازار شده و با ادامه روند فعلی، عرضه برنامه‌ریزی‌شده طی چند هفته آینده پایان می‌یابد. ذخایر تجاری مازاد نیز که پیش از جنگ حدود ۴۰۰ میلیون بشکه برآورد می‌شد، اکنون تقریباً از میان رفته است.
کاهش مصرف نیز بخش مهمی از کمبود را جبران کرد. تقاضای جهانی نفت در سه‌ماهه دوم سال نزدیک به پنج میلیون بشکه در روز کمتر از مدت مشابه سال قبل برآورد شده است. چین نیز از فوریه تا مه واردات نفت خام خود را حدود ۴۰ درصد، معادل ۴.۶ میلیون بشکه در روز، کاهش داد و از ذخایر داخلی استفاده کرد.

همچنین بخوانید:

بازگشت سریع قیمت نفت به سطح قبل از جنگ منتفی است