بر اساس گزارش مرکز آمار، شاخص تورم کالاهای مصرفی همچنان در حال افزایش است. در حالی که در پایان دولت شهید رئیسی در مرداد ۱۴۰۳ نرخ تورم نقطه به نقطه ۳۱.۶ درصد بود، این شاخص در آبان امسال یعنی پانزدهمین ماه فعالیت دولت چهاردهم به ۴۹.۴ درصد افزایش پیدا کرده است.
بدین ترتیب تورم نقطه به نقطه نسبت به پایان دولت سیزدهم تاکنون ۱۷.۸ واحد درصد بیشتر شده است. این در حالی است که در مدت مشابه در دولت شهید رئیسی (مرداد ۱۴۰۰ – آبان ۱۴۰۱) تورم نقطه به نقطه از ۴۳.۷ درصد به ۴۴.۹ درصد افزایش یافته بود یعنی فقط ۱.۲ درصد بیشتر شده بود.
بر اساس اطلاعات مرکز آمار، شتاب تورم مواد غذایی در دولت چهاردهم سریعتر از شاخص کل کالاهای مصرفی بوده است. در حالی که در مرداد ۱۴۰۳ نرخ تورم نقطه به نقطه مواد غذایی ۲۴.۴ درصد بود در آبانماه امسال این شاخص به ۶۶.۲ درصد افزایش پیدا کرده است. به عبارتی تورم نقطه به نقطه مواد غذایی در دولت چهاردهم تاکنون ۴۱.۸ واحد درصد بیشتر شده است. این در حالی است که در مدت مشابه در دولت شهید رئیسی تورم مواد غذایی فقط ۹.۹ درصد بیشتر شده بود؛ آن هم در شرایطی که در آن دولت اثرات تورمی حذف ارز ۴۲۰۰ تومانی هم ایجاد شده بود.
* افزایش شدید قیمت مواد خوراکی در دولت چهاردهم
بررسی قیمت بیش از ۵۰ قلم مواد غذایی که هر ماه مرکز آمار اعلام میکند بیانگر آن است که از مرداد ۱۴۰۳ تا آبان ۱۴۰۴ قیمت این اقلام غذایی به طور متوسط ۸۹ درصد بالا رفته است، در حالی که در مدت مشابه در دولت سیزدهم یعنی از مرداد ۱۴۰۰ تا آبان ۱۴۰۱ افزایش قیمت این اقلام به طور متوسط ۸۶ درصد بود.
تفاوت مهم دو دولت آن است که دولت شهید رئیسی در خرداد ۱۴۰۱ اقدام به حذف رانت ارز ۴۲۰۰ تومانی کرد که به همان خاطر، قیمت مواد غذایی در آن مقطع افزایش پیدا کرد. البته دولت سیزدهم بابت آن اقدام، یارانه نقدی خانوارهای کمدرآمد (سه دهک اول، دوم و سوم) را ۴ برابر و یارانه نقدی سایر خانوارها (دهک چهارم به بالا) را ۳ برابر کرد. برای اقشار کمدرآمد یارانه نقدی هر نفر از حدود ۱۰۰ هزار تومان به ۴۰۰ هزار تومان و برای سایر اقشار هم از حدود ۱۰۰ هزار تومان به ۳۰۰ هزار تومان افزایش یافت.
بنابراین بخشی از افزایش تورم در یک سال نخست دولت سیزدهم با آن افزایش چشمگیر یارانه نقدی، جبران شد که نتیجه آن هم در شاخص ضریب جینی (معیار شکاف طبقاتی) خود را نشان داد که نزولی شد.
به عنوان مثال اگر یک خانواده ۳ نفره را در نظر بگیریم، در مرداد ۱۴۰۰ برای خرید بیش از ۵۰ قلم مواد غذایی پرمصرف باید ۲ میلیون و ۱۶۴ هزار تومان خرج میکرد که با حذف ارز ۴۲۰۰ تومانی در اوایل سال ۱۴۰۱ و گرانیهای ناشی از آن، هزینه خرید همان مواد غذایی در آبان ۱۴۰۱ به ۳ میلیون و ۵۸۰ هزار تومان افزایش یافت؛ اما از طرف دیگر یارانه نقدی خانوادههای ۳ نفره کمدرآمد در همان دوران ۹۲۵ هزار تومان و یارانه نقدی خانوادههای ۳ نفره متوسط ۶۲۵ هزار تومان اضافه شده بود؛ یعنی افزایش یارانه نقدی در دولت سیزدهم برای خانوادههای متوسط تا ۴۵ درصد گرانی مواد غذایی و برای خانوادههای کمدرآمد تا ۶۵ درصد آن را جبران کرده بود.
اما در دولت چهاردهم، با وجود آن که افزایش تورم مواد غذایی بیشتر از دولت سیزدهم بوده و در آبان ۱۴۰۴ نسبت به مرداد ۱۴۰۳ برای خرید بیش از ۵۰ قلم مواد غذایی پرمصرف باید خانوادهها ۵ میلیون تومان پول بیشتری خرج کنند، اما یارانه نقدی خانوارها هیچ تغییری نکرده یعنی قدرت خرید خانوارها نزول بیشتری کرده است.